Oruca niyet nasıl edilir? Diyanet açıklaması
Ramazan orucuna niyet etmek, orucun geçerliliği açısından şarttır; niyet kalben yeterli olsa da sözle ifade etmek menduptur.
Ramazan ayında oruç niyeti merak ediliyor. Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından paylaşılan bilgiler doğrultusunda, oruç için niyet etmek orucun şartlarından biridir ve niyetsiz oruç sahih (doğru) sayılmaz.
Kalben ve sözle niyet
Niyetin kalben yapılması yeterlidir; ancak niyeti dil ile ifade etmek menduptur. Basit bir ifade örneği olarak “Niyet ettim Allah rızası için bugünkü orucu tutmaya” şeklindeki mutlak niyet, oruç tutmak isteyen kişiler için yeterli kabul edilir. Bununla birlikte geceden, “yarınki Ramazan orucuna” şeklinde açık bir belirleme yapılması daha faziletlidir.
Sahura kalkmak niyet sayılır mı?
Diyanet açıklamasında sahura kalkmanın da niyet yerine geçtiği belirtilir. Yani imsağa kadar bir şey yenilip içilmemiş olması kaydıyla sahurda kalkmak ve o niyetle oruca durmak niyet sayılabilir.
Oruç niyeti için zaman aralığı
Ramazan orucu, belli günlerde tutulmak üzere adanan oruçlar ve nafile oruçlar için niyet etme vakti, güneşin batması ile ertesi günün tepe noktasına gelmesi öncesine kadardır. İmsaktan sonra yapılacak niyetin geçerli olabilmesi için, o vakitten itibaren hiçbir şey yenilip içilmemiş ve oruca aykırı bir davranışta bulunulmamış olması gerekir; aksi halde gündüz niyet caiz olmaz.
Kaza, kefaret ve adanan (adak) oruçlar için niyetin gün batımından itibaren en geç imsak vaktine kadar yapılmış olması gerekir. Bu tür oruçlara niyet ederken “falanca kaza, keffaret veya adak orucuna” şeklinde niyetin belirtilmesi gereklidir.
Peygamber Efendimiz’in sahur duası ve anlamı
Peygamber Efendimiz’in sahurda okunmasını önerdiği dua şu şekildedir:
Ya mefzei inde kurbetiy, veya ğavsi inde şiddeti, ileyke fezi’tu ve bike isteğestu, ve bike luztu la eluuzu bi sivake vela etlubu’l ferece illa minke, fe eğisni ve ferric enni, ya men yekbelu’l yesire ve ye’fu eni’l kesiri, ikbel minni’l yesire, ve’fu enni’l kesire, inneke ente’l ğafuru’r Rahim, Allahumme inniy es’eluke iymanen tubaşiru bihi kalbi, ve yakinen hetta a’leme ennehu len yusiybeni illa ma ketebte liy, ve razzini mine’l ayşi bima kasemte li, ya erheme’r rahimin. Ya uddeti fi kurbeti veya sahibi fi şiddeti ve ya veliyyi fi ni’meti ve ya ğayeti fi rağbeti ente’s satiru avreti, ve’l aminu rev’eti ve’l mukiylu asreti, feğfir li ğatieti ya erheme’r rahimin.
Bu duanın anlamı özetle şöyle verilir: Allah’a sığınma, yardım ve bağışlanma dileği; kalpte samimi iman ve hayatta verilen rızaya razı olma isteğini içerir. Dua, sıkıntı ve zorluklardan kurtuluş, hataların bağışlanması ve Allah’ın merhametine sığınma temennilerini ifade eder.
Oruca niyet ederken kalbin samimiyeti esas alınmalı, zaman ve şekil hususlarında Diyanet’in açıkladığı çerçeveye dikkat edilmelidir.
