İzmir Şoförler Odası, taksimetreyle entegre mali cihaz zorunluluğunun esnafı zorlayacağını belirterek, özel halk otobüsleri ve İZTAŞIT benzeri hasılata dayalı vergi talep etti.
Taksimetreyle entegre mali cihaz zorunluluğu
Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), taksilerde taksimetreyle entegre çalışan ödeme kaydedici cihaz kullanımını zorunlu hale getirdi. Düzenleme kapsamında taksicilerin, 1 Eylül’e kadar bu cihazları araçlarına taktırması gerekiyor. Uygulamayla birlikte yolculuklardan elde edilen gelirin elektronik ortamda kayda alınması, tahsilatın şeffaflaşması ve vergi uyumunun güçlendirilmesi amaçlanıyor. Düzenlemeye ilişkin genel bilgilere Gelir İdaresi Başkanlığı’nın internet sitesinden ulaşılabiliyor.
Esnaftan talep: Hasılata dayalı vergiye geçiş
İzmir Şoförler ve Otomobilciler Esnaf Odası Başkanı Erkan Özkan, yeni sistemin taksici esnafını mali açıdan zorlayacağını ifade ederek vergilendirmede adil bir modele ihtiyaç duyduklarını söyledi. Özkan, “Üzerimize taşıyabileceğimiz bir yük yüklenmesini istiyoruz. Aksi takdirde kontaklar kapanacak, tekerler dönmeyecek ve esnaf evine ekmek götüremez hale gelecektir” ifadelerini kullandı. Oda, özel halk otobüsleri ve İZTAŞIT’a benzer şekilde hasılata dayalı vergi sistemine geçilmesini talep ediyor.
Neden hasılata dayalı model?
Hasılata dayalı vergi, kabaca işletmenin toplam hasılatı üzerinden belirlenen basitleştirilmiş bir vergilendirme yaklaşımını ifade ediyor. Esnaf temsilcileri, bu modelin günlük kazançların dalgalı seyrettiği taksi taşımacılığında yükü öngörülebilir kılacağı, beyan süreçlerini sadeleştireceği ve kayıtların standartlaşmasına katkı sağlayacağı görüşünde. Ayrıca, yakıt, bakım ve parça maliyetlerindeki artış nedeniyle maliyet baskısı yaşayan esnaf, yeni yükümlülüklerin ödemeleri daha da zorlaştıracağından endişe ediyor.
Maliyet ve işletme üzerindeki olası etkiler
Taksimetreyle tam entegre çalışan ödeme kaydedici cihazların temini, kurulumu ve bakımı, taksi işletmecileri için ilk aşamada yeni bir maliyet kalemi oluşturuyor. Cihazların yazılım ve donanım uyumu, servis süreçleri ve olası arızalarda yaşanabilecek kesintiler de esnafın dile getirdiği başlıca kaygılar arasında yer alıyor. Oda yönetimi, geçiş döneminde yükün hafifletilmesi ve işletme sürekliliğinin korunması için vergilendirme modelinde esneklik talep ediyor.
Uygulama takvimi ve izlenecek süreç
Mevzuata göre taksicilerin, belirlenen tarihe kadar cihazlarını taktırıp faal hale getirmeleri gerekiyor. Uygulamanın ardından işlemlerin elektronik ortamda kayda geçmesiyle birlikte, sektörde veri tabanlı denetim ve raporlama imkânlarının artması bekleniyor. Taksici esnafı ise sürecin kademeli ve maliyetleri gözeten bir yaklaşımla yürütülmesini, vergi yükünün ise gelir gerçekliğine uygun şekilde yeniden kurgulanmasını istiyor.
İzmir’deki esnaf temsilcileri, ilgili kurumlarla istişarelerin sürdürülmesini ve düzenlemenin uygulamada sıkıntı yaratmayacak biçimde netleştirilmesini talep ediyor. Hasılata dayalı vergi beklentisinin karşılanması halinde, hem kayıt dışılıkla mücadele amaçlarının korunacağı hem de şoförlerin öngörülebilir bir vergi rejimi altında faaliyet gösterebileceği görüşü öne çıkıyor.
