Özet: Birçok ülke, Washington-Tahran gerilimiyle bağlantılı artan riskler nedeniyle vatandaşlarına İsrail ve İran’a seyahat etmemeleri veya bölgeyi terk etmeleri çağrısında bulundu.
Uluslararası uyarılar arttı
ABD ile İran arasındaki yükselen gerilim sonrası birçok ülke, vatandaşlarına İsrail ve İran’a yönelik seyahat uyarıları yayımladı. İlk uyarılar Avustralya ve Çin’den gelirken, kısa sürede Avrupa, Asya ve Latin Amerika’dan benzer açıklamalar takip etti.
Diplomatik personel ve ailelere izinler
Avustralya, bölgede güvenlik endişelerinin artması nedeniyle İsrail ve Lübnan’daki bazı diplomatik personel yakınlarının ülkeden ayrılmasına izin verdiğini duyurdu. ABD de İsrail’de kritik görevde olmayan çalışanların ve ailelerinin ülkeyi terk etmelerine izin verdiğini açıkladı. New York Times, ABD’nin Tel Aviv Büyükelçisi Mike Huckabee’nin personeline gönderdiği e-postada ülkeyi terk etmek isteyenlere bunu hızla yapmaları çağrısında bulunduğunu bildirdi.
Avrupa’dan kademeli uyarılar
İngiltere Dışişleri Bakanlığı, bölgesel gerginliğin artması riskine işaret ederek vatandaşlarına İsrail ve Filistin’e zorunlu olmadıkça seyahat etmemelerini tavsiye etti. Bakanlık ayrıca Tel Aviv’de görev yapan bazı personel ve ailelerinin geçici olarak ülke içinde başka bölgelere nakledildiğini açıkladı.
Fransa, bölgesel gelişmeler ve olası hava sahası kapanmaları nedeniyle vatandaşlarına İsrail’e gitmemeleri uyarısında bulundu. Almanya ise İsrail ve Doğu Kudüs’e seyahatten kaçınılmasını tavsiye ederek Gazze ve Batı Şeria’ya gitmenin özellikle riskli olduğunu vurguladı.
İran için ayrı uyarılar
Washington ile Tahran arasındaki gerilim, birçok ülkeyi İran’daki vatandaşları için de uyarı yapmaya yöneltti. Güney Kore ve Hindistan gibi ülkeler, mevcut ulaşım imkânlarıyla vatandaşlarına İran’ı terk etmelerini tavsiye etti. Çin, İsveç, İtalya, Polonya, Kazakistan, Brezilya, Sırbistan ve Singapur da benzer çağrılar yaparak İran’daki vatandaşlarını dikkatli olmaya veya ülkeyi terk etmeye davet etti.
İsveç Dışişleri Bakanı Maria Malmer Stenergard, İran’da bulunan ülke vatandaşlarına fırsat varken ülkeyi terk etmeleri gerektiğini belirterek, bakanlığın tahliye konusunda sınırlı yardım sağlayabileceğine dikkat çekti.
Vatandaşlara pratik uyarılar ve olası sonuçlar
Çok sayıda ülke, vatandaşlarına yerel güvenlik talimatlarını izlemeleri, toplu sığınma alanlarını belirlemeleri ve zorunlu olmadıkça bölgeyi terk etmeleri çağrısında bulundu. Bazı açıklamalarda ticari uçuşların halen sürdüğü belirtilmesine karşın, hava sahası kapanmaları veya ulaşımın geçici olarak aksayabileceği uyarısı yapıldı.
Bu gelişmeler, bölgedeki diplomatik hareketliliği ve olası insani/lojistik talepleri artırabilir. Vatandaşlar resmi seyahat uyarılarını ve konsolosluk duyurularını takip etmeli; güncel tavsiyeler için ilgili dışişleri bakanlıklarının uyarılarına başvurulması önem taşıyor. Örneğin İngiltere’nin İsrail seyahat uyarılarına resmi sayfasından ulaşılabilir: İngiltere Dışişleri Bakanlığı seyahat uyarıları.
Gelişmelerin seyri, diplomatik temaslar ve bölgedeki güvenlik durumu doğrultusunda şekillenecek; bu nedenle vatandaşların resmi kaynaklardan gelen güncel bilgilere göre hareket etmesi öneriliyor.
